Seminar 29-11-2013 Casuistiek van osteoporosepoli

50 %
50 %
Information about Seminar 29-11-2013 Casuistiek van osteoporosepoli
Health & Medicine

Published on March 10, 2014

Author: stichtingiwo

Source: slideshare.net

Description

Casuistiek van osteoporosepoli

CASUSBESPREKING Dr. H.P. Sleeboom 29 november 2013

Met betrekking tot deze bespreking geen disclosures

CASUS 1  Vrouw 24 jaar  Balletdanseres  Stressfractuur

CASUS 2  Vrouw net 16 jaar  Auto-intoxicatie  Extreem lage BMI

BEIDEN AMENORROE

DIFFERENTIAAL DIAGENOSE AMENORROE  PRIMAIR – SECUNDAIR  VERLATE PUBERTEIT

 Verlate puberteit: geen puberteitsverschijnselen op leeftijd van 13 jaar.  Primaire amenorroe: geen menarche op leeftijd van 16 jaar.  (95-98% menarche op leeftijd van 15 jaar of jonger). – Hillard: J Ped Endocrinol Metab 2003 – Gordon: The Menstrual Cycle and Adolescent Health 2008 – Emans: Pediatric and Adolescent Gynecology 2012

Definitie amenorroe

 Afwezigheid van > 3 opeenvolgende cycli.  Oligomenorroe: cyclusduur > 35 dagen.  Na 1 jaar na menarche cyclusduur meestal < 45 dagen. Emans: Pediatric and Adolescent Gynecology 2012

Differentiaal diagnose van amenorroe / menstruatiestoornissen

 Congenitale anomalie: uterus, vagina, cervix  Centraal zenuwstelsel – Hypogonadotropisch hypogonadisme (FSH en LH < normaal)  Ovaria – Hypergonadotropisch hypogonadisme (hoog FSH en LH)  Schildklier  Bijnieren

CASUS 1  Balletdanseres Is BMD meting zinvol?

En als zij geen fractuur zou hebben doorgemaakt?

BMD METING BIJ PREMENO- PAUZALE VROUWEN  Laag energetische fractuur  Ziekten met lage botmassa of botverlies – Oestrogeendeficiëntie – COPD – Cystic fibrosis – Hyperparathyreoïdie – RA – IBD – Coeliakie

VERVOLG BMD  Medicatie – Glucocorticoïden – Depot-progesteron – LHRH agonisten – Tamoxifen – Anti-epileptica  Als behandeling wordt overwogen / vervolgen van behandeling

CASUS 1  Lage BMI  Z-score -2,2

FEMALE ATHLETE TRIAD  Disordered eating (15-62%)  Amenorrhea (3-66%)  Osteoporosis (onbekend) American College of Sports Medicine 1992 Nattiv: Med Sci Sports Exerc 2007 Torstveit: Med Sci Sports Exerc 2005 COBB: Med Sci Sports Exerc 2003

 Bij amenorroe hebben balletdanseressen niet alleen een verhoogd risico op stressfracturen, maar ook op scoliose. Frusztajer: Am J Clin Nutr 1990

WAT IS DE KANS OP EEN TWEEDE STRESSFRACTUUR?

 Bij 2312 vrouwelijke dienstplichtigen (26,1 + 5,8 jaar) met een stressfractuur trad bij 1630 (70,5%) een nieuwe stressfractuur op. Friedl: Military Med 1992

ODDS RATIO VOOR STRESSFRACTUREN BIJ VROUWEN JONGER DAN 25 JAAR  Amenorroe (6 maanden-geen menstruatie) 2,24  Roken 1,96  Blank / Aziatisch 1,78  Positieve familie-anamnese 1,66 Friedl: Military Med 1992

CASUS 2 Anorexia nervosa

VRAGEN  BMD bij anorexia nervosa  Botturnover bij anorexia nervosa

 Lumbale wervelkolom BMD 25% beneden normale populatie.  Met name verlies van trabeculair bot, maar ook van corticaal bot. Mazess: Am J Clin Nutr 1990 Bachrach: Pediatrics 1990 Gordon: J Pediatr 2002

 Kenmerkend is de verminderde botaanmaak.  Verminderde botturnover bij jonge tieners.  Verminderde aanmaak en verhoogde afbraak bij oudere tieners. Bachrach: Pediatrics 1990 Gordon: J Pediatrics 2002

WELKE BEVINDINGEN IN HET BEENMERG?

 Axiaal en perifeer toegenomen vetinfiltratie.  Mesenchymale cellen differentiëren tot adipocyten in plaats van osteoblasten.

HORMOONPROFIEL PREDISPONEERT TOT:  Verminderde botvorming  Verhoogde botresorptie  Verhoogde vetinfiltratie in het beenmerg (verlaagde oestrogeen, androgeen, insulin-like growth factor I en leptinespiegels en verhoogde adiponectine, ghreline en cortisolspiegels) Gordon: Pediatrics 1990 Misra: Nat Rev Ednocrinol 2012

BEHANDELING?

 Multidisciplinair  Gewichtstoename  Calcium en Vitamine D

MEDICAMENTEUS

CASUS 1  Nieuwe stressfractuur  Afgekeurd

 Kwam aan in gewicht  Menstruatie herstelde zich  Z-score na 2 jaar –1,9 Mag ik zwanger worden?

MAAR NATUURLIJK

 Invloed zwangerschap op BMD?  Invloed lactatie op BMD?

 Zwangerschap: niet goed bekend.  Lactatie: daling 3-10% eerste 3 tot 6 maanden, zowel wervelkolom als heup.  Herstel na stoppen lactatie.  Herstel kan meer dan 18 maanden duren.

Aantal zwangerschappen en/of lactatie lijkt geen rol te spelen bij postmenopauzale osteoporose.

CASUS 3  Vrouw 50 jaar  Hypoparathyreoïdie – Dihydrotachysterol 0,4 mg/dag – Calciumcarbonaat 3 gr/dag – Hydrochloorthiazide

OPNAME IN VERBAND MET HYPERCALCIAEMIE EN ACUTE NIERINSUFFICIENTIE BIJ GASTRO-ENTERITIS

LABORATORIUMONDERZOEK  Calcium* 6,16 mmol/l  Fosfaat 0,98 mmol/l  Creatinine 234 µmol/l  Alk. Fosfatase 231 U/l  gGT 54 U/l  PTH < 0,13 pmol/l * gecorrigeerd

BEHANDELING?

 Stop medicatie  NaCl-infuus  APD 60 mg

LABORATORIUMONDERZOEK DAG 8  Calcium 2,07 mmol/l  Creatinine 119 µmol/l

ONTSLAG MET OUDE MEDICATIE

Na 5 dagen heropname in verband met klinische hypocalciaemie

LABORATORIUMONDERZOEK  Calcium* 1,53 mmol/l  Fosfaat 1,41 mmol/l  Creatinine 101 µmol/l  Alk. Fosfatase 566 U/l  PTH < 0,13 pmol/l * gecorrigeerd

BEHANDELING?

 Calciumglubionaat 2160 mg/dag iv  Calciumcarbonaat 4500 mg/dag po  Dihydrotachysterol 0,8 mg/dag po Na 3 weken calciumglubionaat gestaakt

 Bij ontslag: calcium 2,23 mmol/l  R/ Calciumcarbonaat 6000 mg/dag  Alfacalcidol 0,50 µgr/dag

CASUS 4

R/ Zoladex en Androcur CalciChew/D3 1 dd 1 gr/800E Creatinine 63 µmol/l Calcium 2,15 mmol/l AF 1090 U/l PSA 814 µg/l 56 jarige man: castratieresistent prostaatcarcinoom

 Op 3 april 2012 Denosumab 60 mg als osteoporosebehandeling.  11 april 2012 opname: spierkrampen, tintelingen. Calcium 1.39 mmol/l AF 1815 U/l 25-OH Vit D 40 nmol/l β-Crosslaps 0.490 ng/ml (< 0.700) P1NP 920 ng/ml (< 59)

BEHANDELING  Calciuminfuus 22 gr/dd, 6 gr Calcium oraal en Vitamine D  Na 37 dagen Calcium genormaliseerd AF 1100 U/l (1090) PSA 250 µg/l (814)

CASUS 5  Vrouw 81 jaar  Gemetastaseerd mammacarcinoom  Hormonaal uitbehandeld  Ernstige osteoporose  R/ CalciChew/D3 1 gr/800E per dag  Risedroninezuur 35 mg per week

Calcium 2.46 mmol/l AF 695 U/l β-Crosslaps 2280 ng/ml P1NP 952 ng/ml LABORATORIUMONDERZOEK

HUISARTS VERANDERDE DE MEDICATIE  Risedroninezuur stop  Zoledroninezuur 5 mg iv

OPNAME HYPOCALCIAEMIE  Calcium 1,41 mmol/l  Alkalische fosfatase 342 U/l

DISCUSSIE

DIHYDROTACHYSTEROL  Opgeslagen in vet, lever, huid, spier en bot.  Duurt 2 maanden voor fysiologisch effect voorbij is.

VOORKEUR ALFACALCIDOL BIJ HYPOPARATHYREOIDIE

CASUS 6  Man 60 jaar  Lage rugpijn, geen trauma  X Wervelkolom: thoracale 11 ingezakt

DXA L2 –L4L2 –L4 Femur totaalFemur totaal T-score -3,4T-score -3,4 Z-score -2,9Z-score -2,9 T-score -1,2T-score -1,2 Z-score -0,8Z-score -0,8

 Bloedonderzoek osteoporosescreening geheel normaal  Verwezen naar osteoporosepolikliniek

ANAMNESE  voorgeschiedenis blanco  oude gegevens 1982: een dag opgenomen in verband met anafylactische reactie na wespensteek

BEENMERGBIOPSIE Mestcelinfiltratie met meer dan 25% spoelvormige configuratie

DIAGNOSE Systemische mastocytose (indolente vorm)

BEHANDELING  Bisfosfonaat  Epipen als profylaxe voor anafylactische reactie

MASTOCYTOSE Abnormale groei en ophoping van neoplastische mestcellen in een of meer orgaansystemen

WHO CRITERIA  Multifocale mestcelinfiltratie van > 15 mestcellen (major criterium)  > 25 % spoelvormige of atypische mestcellen (minor criterium)

 Serumtryptase is meestal verhoogd, maar kan ook verhoogd zijn zonder dat systemische mastocytose aanwezig is  Urine histamine metabolieten - N-methylhistamine (MH) - N-methylimidazole azijnzuur (MIMA)

SYMPTOMEN  jeuk  flushes  gastrointestinale verschijnselen  hoofdpijn  algehele malaise  osteoporose  syncope  anafylaxie

INFILTRATIE IN ORGANEN  huidafwijkingen (urticaria pigmentosa)  pancytopenie  orgaanvergroting

Osteoporotische en osteosclerotische botafwijkingen vooral in axiale skelet en uiteinden lange beenderen

INCIDENTIE Incidentie mastocytose bij osteoporose waarschijnlijk rond de 1%

THERAPIE Geen curatieve therapie

Add a comment

Related presentations

Related pages

Seminar 29-11-2013 Casuistiek van osteoporosepoli ...

Stichting IWO wil bijdragen aan projecten die tot doel hebben om osteoporose onder de aandacht te brengen van een groter medisch publiek.
Read more

Osteoporosedag der Hoge Landen te Zwolle | Stichting ...

Workshop 4: Casuïstiek van osteoporosepoli door Dr. H.P. Sleeboom, ... Seminar 29-11-2013 Casuistiek van osteoporosepoli Lees meer. Toegevoegd: 06 March 2014.
Read more

Amenorrea | Zoekresultaten op het internet | cyclopaedia.net

Seminar 29-11-2013 Casuistiek van osteoporosepoli. Casuistiek van osteoporosepoli. ... sterkte. uithoudingsvermogen, klachten, behandelen, stand van ...
Read more