Ogretim Teknolojileri ve Ileti Tasarimi

50 %
50 %
Information about Ogretim Teknolojileri ve Ileti Tasarimi
Education

Published on April 26, 2014

Author: yeliztunga

Source: slideshare.net

ÖĞRETIM TEKNOLOJĠLERI VE ĠLETĠ TASARIMI Sunumu Hazırlayan : Yeliz TUNGA Ege BÖTE 2014 1

ĠÇERĠK • Giriş (İleti Nedir?) • İleti Tasarımı Alanının Gelişim Süreci • İleti Tasarımının Kuramsal Temelleri • Bilişsel Yük Kuramı • Çoklu Öğrenme Bilişsel Kuramı • Öğretim İletisi Tasarım İlkeleri 2

Ġleti Nedir? • Çilenti (1979), model, hareket, ses, resim, yazı ve işaretler gibi semboller • Grabowski (1991), gönderici ve alıcı arasındaki kullanıcı ve alıcı arasındaki iletişimi sağlamak için kullanılan işaretler deseni 3

Ġleti Tasarımının Gelişim Süreci Gerçekçilik, davranışsal ve bilişsel kuramlar ve teknolojik gelişmeler ileti tasarımının gelişiminde önemli etkiye sahiptirler. (Berry,1995) 4

Gerçekçi Kuram ve Etkisi • 1940 lı yıllarda gerçekçilik kuramlarının, gerçek ve gerçeğe yakın etkinliklerin öğrenmeyi olumlu etkilediğinin ortaya çıkması ileti tasarımına yön vermiştir. • Bu bağlamda ileti tasarımının odağını daha çok gerçeği yansıtan ve temsil eden filmler ve TV oluşturmuştur. 5

Davranışçı Kuram ve Etkisi • İleti tasarımında ilk sistematik yaklaşım davranışçı anlayış ile başlamıştır. • Bu yaklaşım ile birlikte uyaranın veya iletinin öğrenciye açıkça sunulması ve öğrenme sırasında sık sık tekrarlanması ilkeleri benimsenmiştir. 6

Bilişsel Kuramlar ve Etkileri • İnsan algısını inceleyen çalışmalar, dikkat öncesi, dikkat ve algı konuları üzerinde durulmuştur. • Bilgi İşleme Modeli, Gestalt Kuramı • Bu teori ile içsel simgelerin ve öğrenin etkin rolü vurgulanmış ve ileti tasarımı gözlenebilen davranışlardan zihinsel süreçlere kaymıştır. 7

Bilişsel Kuramlar ve Etkileri • Atkinson ve Schriffrin (1968) dikkat ve algının işlendiği duyusal bellek, etkin işlemenin olduğu kısa süreli bellek ve bilginin uzun süreli depolandığı uzun süreli bellek modelini ortaya atmışlardır. 8

Algı • Algı çevremizi duyumsamamıza sağlayan fizyolojik ve psikolojik süreçlerdir. • Woolfolk (2004), algıyı uyaranı fark etme ve ona anlam yükleme süreci olarak tanımlar. • Günümüz algı kuramının oluşumunda Gestalt teorisi ve Bilgiyi İşleme Modeli etkili olmuştur. 9

Gestalt Kuramı • "Bütün psikolojik olaylar, koşulların elverdiği ölçüde tam ve basit olma eğilimindedir. 10

Bellek • Baddaley ve diğerleri (2009) belleği, bilginin tutulduğu depolar ve bu depoları temel alarak çalışan süreçlerin bulunduğu yapılar olarak adlandırır. • İnsan belleği, duyusal (kısa süreli), işleyen ve uzun süreli belleklerden oluşur ve her birinin alt birimleri vardır. 11

Duyusal bellek • Duyusal bellek, duyu organlarımız yardımıyla çevreden gelen uyaranları alan ve çok kısa süre için tutan ilk işlemedir. • Duyusal bellek, bir seferde işleyebileceğinden çok fazla bilgi alır ve bu bilgileri ancak birkaç saniye tutabilir. • Duyusal bellek, görüntüsel ve yankı belleği olmak üzere iki alt birime sahiptir. 12

Ġşleyen bellek • İşleyen bellek, kısa süreli depolama ve işlemeden oluşan, karmaşık işlemleri yapmak için zihinsel çalışma alanı olarak hizmet eden bir yapıdır. • Akıl yürütme, öğrenme, anlama işlemleri burada gerçekleşir. 13

Ġşleyen bellek • İşleyen belleğin kapasitesinin sınırlı olduğu ilk kez Miller (1956) tarafından ortaya atılmıştır. • Sınırlılık, işleyen belleğin tek seferde kısa süreli olarak 7 artı eksi 2 öğe tutabileceği yönündedir. 14

Eylemsel Ara Bellek • Eylemsel Ara bellek, Baddeley (2000) işleyen belleğin çeşitli bölümlerindeki etkileşimi sağlayan, algı, uzun süreli hafıza ile bağlantılı çok boyutlu süreçleri içerir. 15

Uzun süreli bellek • Uzun süreli bellek ise kişinin bilgi ve deneyimlerini tuttuğu sürekli bir depodur. • Baddeley modelinde uzun süreli bellek, anlamsal ve eylemsel bellek olarak adlandırılan iki farklı alt birime sahiptir. • Anlamsal bellek, kavramlar, kurallar, süreçlerin yer aldığı bir sözlük gibiyken eylemsel bellek hatırlama kapasitesidir. 16

Ġleti Tasarımının Kuramsal Temelleri • İleti tasarımına etki eden bir çok alan vardır. Motivasyon kuramları, iletişim kuranları, öğrenme kuramları, algı kuranları vb. • Fakat bu bölümde 2 kuramın üzerinde durulacaktır. • Bilişsel Yük ve Çoklu Ortam Öğrenme Bilişsel Kuramı 17

Bilişsel Yük Kuramı (Cognitive Load) • Sweller (1988), BKY’yi kişilerin bilgi ve becerilerini yeni durumlara uyarlayabilme ve yeteneklerini artırmak amacıyla sınırlı olan bilişsel kapasitelerini etkin bir şekilde kullanmaları için geliştirilen öğretim yöntemi olarak tanımlamaktadır. 18

Bilişsel Yük Kuramı (Cognitive Load) • BKY’nin arkasındaki temel varsayım insanın işleyen belleğinin sınırlı kapasiteye sahip olmasıdır. • Öğretim tasarımlarının bu sınıra dikkat etmedir. • Bilişsel yük ve öğrenme 19

Bilişsel Yük Kuramı (Cognitive Load) • Moreno ve Park (2010) BYK ‘nin gelişimini 3 aşamada incelemişlerdir. • Problem Çözmede Dış Bilişsel Yük • İç Bilişsel Yük, İlk Toplanabilirlik Varsayımı • İlgili Bilişsel Yük, İkinci Toplanabilirlik Varsayımı 20

Çoklu Ortam Öğrenme Bilişsel Kuramı • BYK kuramından uyarlanmıştır. • BYK da olduğu gibi bu kuramda da bilişsel alanda yapılan araştırmalar baz alınmıştır. • Üç temel ilke üzerine kurulmuştur : • çift kanal, • sınırlı kapasite, • etkin işleme 21

Çoklu Ortam Öğrenme Bilişsel Kuramı • Etkin işleme, anlamlı öğrenmenin öğrenme sırasındaki ilgili bilgiyi seçme, seçilen bilgiyi anlamlı zihinsel yapılar şeklinde düzenleme ve bu yeni yapıları var olan bilgi ve bütünleştirme süreçlerini kapsayan etkin bilişsel sürece bağlı olduğu üzerine odaklanır. 22

Çoklu Ortam Öğrenme Bilişsel Kuramı 23

Problem Çözmede Dış Bilişsel Yük • Sweller’ e göre, dış bilişsel yük, öğrencilerin konu ile ilgili zihinsel şema oluşturmaları ile ilişkili olmayan öğretim tekniklerinin sonucudur. • Örneğin, iyi tasarlanmamış bir ortam için öğrencinin fazladan harcadığı çaba • Dış bilişsel yük öğrenmeyi engelleyen yararsız bir yüktür ve mümkün olduğunca engellenmelidir. 24

İç Bilişsel Yük ve Toplanabilirlik Varsayımı • Öğrenilecek konunun temel özelliğinden kaynaklanan yük • Bazı konuları öğrenmek veya problemleri çözmek, aynı anda birden çok konu ile etkileşim içine girmeyi gerektirir. • Sonuç olarak iç bilişsel yük, konuyu öğrenmek için o konu ile ilgili aynı anda dikkate alınması gereken unsur sayısıdır. 25

İç Bilişsel Yük ve Toplanabilirlik Varsayımı • İç bilişsel yüke etki eden unsur vardır. • 1) Öğrenme durumunda işleyen bellekte aynı anda işlenmesi gereken unsurların saysı • 2) Konu ile ilgili öğrencinin ön bilgisidir. • Öğrencinin konu ile ilgili ön bilgisi yok ise yük artar. 26

İç Bilişsel Yük ve Toplanabilirlik Varsayımı Kişiler yeni bir konu ile karşılaştıklarında, iç ve dış bilişsel yükler ile karşılaşırlar. Eğer bu yüklerin toplamı işleyen bellek kapasitesinden fazla ise öğrenme oluşmaz. Buna Toplanabilirlik Varsayımı denir. 27

İç Bilişsel Yük ve İkinci Toplanabilirlik Varsayımı • İlgili bilişsel zihinsel şemaların oluşturulmasına katkıda bulunan çabalarıdır. • İlgili bilişsel yükü diğer iki bilişsel yükten ayıran özellik ilgili bilişsel yük öğrenmeye olumlu ilişki içindedir. • İlgili bilişsel yük, zihinsel yapıların oluşturulması ve otomatikleştirilmesi amacıyla yapılan etkinliklerden kaynaklanmaktadır. 28

Çoklu Ortam Öğrenme Bilişsel Kuramı 29

Öğretim İletisi Tasarım İlkeleri Dış Bilişsel Yükün Azaltılması Ġlkeleri Ġç Bilişsel Yükün Düzenlenmesi Ġlkeleri Ġlgili Bilişsel Yükün Artırılması Ġlkeleri Bütünlük Parçalara Bölme ve Sıralama Çeşitli Durum Örnekleri Dikkatin Bölünmesi Yansıtma Biçim Sosyal İpuçları Fazlalık Çoklu Ortam İmleşim Çözümlü Örnekler Tamamlamalı Örnekler 30

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Bütünlük İlkesi: Öğrenme materyali sadece hedeflenen öğrenme çıktısının öğrenilmesinde doğrudan katkı sağlayacak içeriği kapsamalıdır. Konu ile ilgili fakat öğrenmeye katkı sağlamayan süs amaçlı kullanılan görüntü, ses ve metinler öğrenmeyi olumsuz etkiler. 31

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Dikkatin Bölünmesi: Bir konunun anlaşılabilmesi için farklı farklı kaynaklar kullanmak gerekebilir. Bu gibi durumlar da farklı kaynaktan olan bilgilerin birbirinden ayrı sunulması yerine yakın olarak sunulması gerekir. İlgili bilgi kaynakları ayrı ayrı sunulduğunda öğrenciler bu bilgileri birleştirmek için ek bilişsel çaba harcamak zorundadırlar. 32

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Uzamsal Yakınlık: Fiziksel olarak uzak mesafede bulunan materyaller • Zamansal Yakınlık: Görsel materyal ile işitsel materyalin farklı zamanlarda sunulması yerine aynı zamanda sunulmasıdır. 33

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Biçimsel İlkesi: Araştırma sonuçları insan hafızasının görsel ve işitsel olarak iki ayrı kanala sahiptir. Bir konunun anlatılması için hem yazılı hem de şekilsel materyal kullanmak gerekiyorsa, yazılı bilginin sesli olarak okunması gerekir. Böylece görsel kanaldaki yük azalır ve bilginin aktarımı kolaylaşır. 34

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Fazlalık: Bilişsel yapı, yeni bilginin işleyen belleğin gereksiz yükünü azaltacak şekilde tasarlanması gerekmektedir. Öğrenciye konu ile ilgili gereksiz ek bilgi sağlanması, işleyen bellek kapasitesinin bir bölümünün bu fazla bilgi için kullanılmasını gerektirir. Sonuç olarak işleyen belleğin kapasitesi dolar ve öğrenme zorlaşır. 35

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • İmleşim İlkesi: Bir materyaldeki önemli bilgileri vurgulamak ve öğrencinin dikkatini bu önemli bilgilere çekmek amacıyla birtakım ipuçları kullanılmalıdır. Bu ipuçları şekillerde ok işareti, farklı renk, çizgi vb. olabilirken, yazılı metinde koyu, italik yazı vb. olabilir. 36

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Çözümlü Örnekler: Bu uygulama matematik, fizik gibi iyi yapılandırılmış alanlarda kullanılan bir uygulamadır. Çözümlü örnek kullanmanın altında yatan neden, çözümlenmiş örneği çalışırken öğrenci, sınırlı işleyen bellek kapasitesini problemin nasıl çözümleneceği ile ilgili zihinsel yapıların oluşturulmasına ayırabilmektedir. 37

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Tamamlamalı Örnekler: Çözümlü örnekler kullanıldığında, öğrenci sadece verilen örneği görüp, farklı durumları algılayamayabilir. Tamamlamalı örnekler tam problem ile çözümlü problem arasında bir yerdedir. Problem çözümünde bazı problem çözme basamakları gösterilirken bazıları gösterilmez ve öğrencilerin yapılması beklenir. 38

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri • Parçalara Bölme ve Sıralama İlkesi: Konunun karmaşıklığından kaynaklanan bilişsel yükü azaltmak için kullanılabilecek yöntemlerden birisi içeriğin anlamlı parçalara bölünmesidir. Öğrenci bir bölüm ile ilgili zihinsel yapıyı oluşturduktan sonra diğerine geçebilir. • Diğer bir önemli nokta ise konuların basitten karmaşığa doğru verilmesi gerektiğidir. 39

Öğretim Ġletisi Tasarım Ġlkeleri İlgili Bilişsel yükün Artırılmasına Yönelik Tasarım İpuçları • Çeşitli Durum Örnekleri • Yansıtma • Sosyal İpuçları • Çoklu Ortam İlkesi 40

Kaynakça Bu sunum Öğretim Teknolojilerinin Temelleri: Teoriler, Araştırmalar, Eğilimler Kitabı Bölüm7 : Öğretim Teknolojileri ve İleti Tasarımı Prof. Dr. Zahide YILDIRIM 41

Add a comment

Related presentations

Related pages

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı - AİBÜ ...

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı ... FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ TEKNOLOJİK TASARIM ... TEKNOLOJİLERİ ve MATERYAL TASARIMI ...
Read more

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı by Adem ...

EĞİTİM TEKNOLOJİLERİ VE MATERYAL TASARIMI ... işitsel ve ağ teknolojileri ile donatılarak öğrenmenin daha kalıcı olmasını sağlayan ...
Read more

Copy of ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ Ve MATERYAL TASARIMIı ...

Transcript of Copy of ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ Ve MATERYAL TASARIMI ... ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ...
Read more

ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ve MATERYAL GELİŞTİRME YAZAR

ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ve MATERYAL GELİŞTİRME DERS NOTLARI 2 KAYNAKLAR z Alkan, C. (1999). Eğitim Teknolojisi. Anı Yayıncılık, Ankara. z ...
Read more

ASSURE MODELİ | Ogretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı

Abone Ol “Ogretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı” Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın. WordPress.com ile bir web sitesi oluştur
Read more

5-Edgar Dale'nin Yaşantı Konisi (ÖĞRETİM ...

Ogretim Teknolojileri 5 DERS Edgar Dale'nin Yaşantı Konisi - Duration: 14:59. ... (ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ ve MATERYAL TASARIMI DERSİ)
Read more

Ogretim-teknolojileri-ve-materyal-tasarimi - GittiGidiyor

... Ogretim-teknolojileri-ve-materyal-tasarimi çeşitleri ve markalarını uygun fiyatları ile satın alın. ...
Read more

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı | KPSS ...

Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarım ... www.rehberlik.biz.tr/dosyalar/kpss/materyal.tasarimi.08.07.2013.pdf. Yorum yazmak için giriş yapın veya ...
Read more