advertisement

Mekušci

60 %
40 %
advertisement
Information about Mekušci
Education

Published on February 2, 2011

Author: ljubichica

Source: slideshare.net

advertisement

Phyllum: Mollusca

Opšte karakteristike Mekušci (lat. Mollusca) su vodene, ređe kopnene životinje, sa mekim [lat. mollis = mekan] telom i ljušturom koja ga štiti. Svaka klasa mekušaca ima poseban plan građe, ali sve klase imaju zajedničke sledeće osobine: bilateralno su simetrični organizmi; telo ima se sastoji od: glave, utrobne kese, plašta, stopala i ljušture; nervni sistem je ganglioneran; krvni sistem je otvorenog tipa; celom je slabo razvijen i nalazi se samo oko srca i polnih žlezda; ekskrecija se vrši metanefridijama, koje krajnje proizvode metabolizma iz celoma odvode u plaštanu duplju; dišu pomoću škrga [škržni filamenti sa trepljama], pluća ili celom površinom tela.

Mekušci (lat. Mollusca) su vodene, ređe kopnene životinje, sa mekim [lat. mollis = mekan] telom i ljušturom koja ga štiti. Svaka klasa mekušaca ima poseban plan građe, ali sve klase imaju zajedničke sledeće osobine:

bilateralno su simetrični organizmi;

telo ima se sastoji od: glave, utrobne kese, plašta, stopala i ljušture;

nervni sistem je ganglioneran;

krvni sistem je otvorenog tipa;

celom je slabo razvijen i nalazi se samo oko srca i polnih žlezda;

ekskrecija se vrši metanefridijama, koje krajnje proizvode metabolizma iz celoma odvode u plaštanu duplju;

dišu pomoću škrga [škržni filamenti sa trepljama], pluća ili celom površinom tela.

Plašt Obavija utrobnu kesu Kao veliki kožni nabor zatvara plaštanu duplju U plaštanoj duplji se nalaze škrge, zadnji deo creva, otvori bubrežnih i polnih organa Nabor plašta luči rožnu ljušturu oko tela plašt

Obavija utrobnu kesu

Kao veliki kožni nabor zatvara plaštanu duplju

U plaštanoj duplji se nalaze škrge, zadnji deo creva, otvori bubrežnih i polnih organa

Nabor plašta luči rožnu ljušturu oko tela

Plaštana duplja škrge Perikardijalna duplja metanefridije Radula Polne žlezde Digestivni trakt stopalo

Građa Telesni zid Nervni sistem Varenje Disanje Cirkulacija Izlučivanje Razmnožavanje

Telesni zid

Nervni sistem

Varenje

Disanje

Cirkulacija

Izlučivanje

Razmnožavanje

Nervni sistem Ganglionaran – parovi ganglija povezanih međusobno i od kojih nervi polaze u razne delove tela Nekoliko pari ganglija: Glavene Stopaone Bočne (bočno od creva) Utrobne

Ganglionaran – parovi ganglija povezanih međusobno i od kojih nervi polaze u razne delove tela

Nekoliko pari ganglija:

Glavene

Stopaone

Bočne (bočno od creva)

Utrobne

Varenje Digestivni trakt počinje usnim otvorom Radula (“trenica”) – u ždrelu. Služi za usitnjavanje hrane jer se na njoj nalaze sitni zubići Ždrelo se nastavlja u jednjak koji prelazi u srednje crevo koje se razvija u želudac. U srednje crevo se uliva par krupnih žlezda koje predstavljaju primitivnu jetru Srednje crevo prelazi u zadnje crevo koje se izliva u plaštanu duplju analnim otvorom

Digestivni trakt počinje usnim otvorom

Radula (“trenica”) – u ždrelu. Služi za usitnjavanje hrane jer se na njoj nalaze sitni zubići

Ždrelo se nastavlja u jednjak koji prelazi u srednje crevo koje se razvija u želudac. U srednje crevo se uliva par krupnih žlezda koje predstavljaju primitivnu jetru

Srednje crevo prelazi u zadnje crevo koje se izliva u plaštanu duplju analnim otvorom

Disanje Škrge smeštene u plaštanoj duplji kod vodenih oblika Kod kopnenih se razvijaju pluća koja su poreklom od izmenjene plaštane duplje Krvni sud “ udahnuta” voda

Škrge smeštene u plaštanoj duplji kod vodenih oblika

Kod kopnenih se razvijaju pluća koja su poreklom od izmenjene plaštane duplje

Krvni sistem i c irkulacija Otvoren krvni sistem Srce je smešteno u celomu (perikardijalnoj duplji) Krv iz škga dospeva u pretkomore, a potiskivana kontrakcijama odvodi se srčanom arterijom i razliva u šupljine i LAKUNE oko raznih organa i tkiva

Otvoren krvni sistem

Srce je smešteno u celomu (perikardijalnoj duplji)

Krv iz škga dospeva u pretkomore, a potiskivana kontrakcijama odvodi se srčanom arterijom i razliva u šupljine i LAKUNE oko raznih organa i tkiva

Izlučivanje Bubrezi izgrađeni od metanefridija Metanefridije: izuvijane cevčice koje se početnim delom otvaraju preko levkastog otvora u telesnu duplju

Bubrezi izgrađeni od metanefridija

Metanefridije: izuvijane cevčice koje se početnim delom otvaraju preko levkastog otvora u telesnu duplju

Razmnožavanje Razdvojenih polova ili hermafroditi Direktno razviće ili larva trohofora i veliger larva

Razdvojenih polova ili hermafroditi

Direktno razviće ili larva trohofora i veliger larva

Ekologija i rasprostranjenje Veoma brojna grupa, po brojnosti odmah iza zglavkara Morski Slatkovodni Suvozemni Paraziti Biljojedi grabljivice

Veoma brojna grupa, po brojnosti odmah iza zglavkara

Morski

Slatkovodni

Suvozemni

Paraziti

Biljojedi

grabljivice

Klasifikacija Regnum : Animalia Phylum. Mollusca (Linnaeus, 1758) Class is: Aplacophora Class is: Polyplacophora - hitoni Class is: Monoplacophora Class is: Gastropoda - puževi Class is: Cephalopoda - glavonošci Class is: Bivalvia - školjke Class is: Scaphopoda

Regnum : Animalia

Phylum. Mollusca (Linnaeus, 1758)

Class is: Aplacophora

Class is: Polyplacophora - hitoni

Class is: Monoplacophora

Class is: Gastropoda - puževi

Class is: Cephalopoda - glavonošci

Class is: Bivalvia - školjke

Class is: Scaphopoda

Class is: Aplacophora

Class is: Polyplacophora - hitoni

Class is: Monoplacophora

Class is: Gastropoda - puževi LJUŠTURA Iz jednog dela Redukovana ili potpuno iščezla (kod parazitskih vrsta ili onih koji plivaju) Za ljušturu je pričvršćen mišić kojim se telo uvlači u nju Na zadnjem delu stopala postoji poklopac kojim se zatvara ulaz u ljušturu (grotlo). Kod kopnenih puževa poklopca nema nego izlučuju krečnu opnu pred zimu ili kada nastupi suša

LJUŠTURA

Iz jednog dela

Redukovana ili potpuno iščezla (kod parazitskih vrsta ili onih koji plivaju)

Za ljušturu je pričvršćen mišić kojim se telo uvlači u nju

Na zadnjem delu stopala postoji poklopac kojim se zatvara ulaz u ljušturu (grotlo). Kod kopnenih puževa poklopca nema nego izlučuju krečnu opnu pred zimu ili kada nastupi suša

GLAVENI REGION Jedan ili dva para pipaka Na dužem paru su oči Na kraćem paru hemoreceptori i mehanoreceptori za dodir

GLAVENI REGION

Jedan ili dva para pipaka

Na dužem paru su oči

Na kraćem paru hemoreceptori i mehanoreceptori za dodir

STOPALO Snažno razvijeno, pljosnato i mišićavo Kod kopnenih donja površina je bogata sluznim žlezdama i prekrivena trepljama Kreću se tako što prvo izluče sluz preko koje plivaju trepljama, a stopalo izvijanjem pomaže u kretanju

STOPALO

Snažno razvijeno, pljosnato i mišićavo

Kod kopnenih donja površina je bogata sluznim žlezdama i prekrivena trepljama

Kreću se tako što prvo izluče sluz preko koje plivaju trepljama, a stopalo izvijanjem pomaže u kretanju

SIMETRIJA Sekundarno ASIMETRIČNI Tokom evolucije došlo do uvrtanja tela pa su unutrašnji organi izukrštani i izgubila se bilateralna simetrija

SIMETRIJA

Sekundarno ASIMETRIČNI

Tokom evolucije došlo do uvrtanja tela pa su unutrašnji organi izukrštani i izgubila se bilateralna simetrija

ISHRANA Biljojedi Saptofiti Mesožderi (pljuvačne žlezde sadrže hlorovodoničnu kiselinu koja razlaže ljušture drugih mekušaca kojima se hrane; neki poseduju otrovne žlezde čijim sadržajem ubijaju plen) Paraziti bodljokožaca

ISHRANA

Biljojedi

Saptofiti

Mesožderi (pljuvačne žlezde sadrže hlorovodoničnu kiselinu koja razlaže ljušture drugih mekušaca kojima se hrane; neki poseduju otrovne žlezde čijim sadržajem ubijaju plen)

Paraziti bodljokožaca

RASPROSTRANJENJE Morski puževi golaći – živih boja i sa različitim izraštajima; vrlo lepe i živopisne životinje stanovnici koralnih grebena Kopneni puževi – vinogradski i baštenski puž ( Helix pomatia ), puževi golaći, uglavnom biljojedi

RASPROSTRANJENJE

Morski puževi golaći – živih boja i sa različitim izraštajima; vrlo lepe i živopisne životinje stanovnici koralnih grebena

Kopneni puževi – vinogradski i baštenski puž ( Helix pomatia ), puževi golaći, uglavnom biljojedi

RAZMNOŽAVANJE Hermafroditi polne žlezde kod različitih jedinki ne sazrevaju sinhrono tako da se kod jednih produkuju muški, a kod drugig ženski gameti “ Mužjak” poseduje kopulatorni organ kojim prodire u telo “ženke” i ubacuje spermu

RAZMNOŽAVANJE

Hermafroditi

polne žlezde kod različitih jedinki ne sazrevaju sinhrono tako da se kod jednih produkuju muški, a kod drugig ženski gameti

“ Mužjak” poseduje kopulatorni organ kojim prodire u telo “ženke” i ubacuje spermu

Class is: Gastropoda - puževi Hypselodoris zebra Notodoris minor Phyllidea elegans Phyllidiella pustulosa

Class is: Gastropoda - puževi Charonia variegata Cassis flammea Cypraea tigris

Class is: Bivalvia - školjke LJUŠTURA Dva kapka sa “bravicama” za zatvaranje Unutrašnja površina ljušture proizvodi sedef

LJUŠTURA

Dva kapka sa “bravicama” za zatvaranje

Unutrašnja površina ljušture proizvodi sedef

STOPALO Bočno spljošteno, u vidu klina Produkuje elastične niti za pričvršćivanje Mišići zatvarači ljušture SIFON Na zadnjem delu tela ivice plaštanih nabora su približene i izvučene u dva otvora Kroz njih voda ulazi i izlazi iz plaštane duplje

STOPALO

Bočno spljošteno, u vidu klina

Produkuje elastične niti za pričvršćivanje

Mišići zatvarači ljušture

SIFON

Na zadnjem delu tela ivice plaštanih nabora su približene i izvučene u dva otvora

Kroz njih voda ulazi i izlazi iz plaštane duplje

GLAVENI REGION Redukovan usled slabog ili nikakvog kretanja Nemaju ni čulne organe ni radulu RAZMNOŽAVANJE Odvojeni polovi Spoljašnje oplođenje Imaju larvalni stadijum (trohofora, veliger larva)

GLAVENI REGION

Redukovan usled slabog ili nikakvog kretanja

Nemaju ni čulne organe ni radulu

RAZMNOŽAVANJE

Odvojeni polovi

Spoljašnje oplođenje

Imaju larvalni stadijum (trohofora, veliger larva)

RASPROSTRANJENJE Morski i slatkovodni organjzmi Žive zariveni u podlogu

RASPROSTRANJENJE

Morski i slatkovodni organjzmi

Žive zariveni u podlogu

Class is: Bivalvia - školjke Tridacna gigas Chama sp.) Spondylus varius

Class is: Cephalopoda - glavonošci LJUŠTURA Kod prvobitnih je bila spoljašnja ( Nautillus ) Usled velike pokretljivosti i grabljivog načina ishrane ljuštura se redukuje i povlači kao ostatak u unutrašnjost tela (“sipina kost”)

LJUŠTURA

Kod prvobitnih je bila spoljašnja ( Nautillus )

Usled velike pokretljivosti i grabljivog načina ishrane ljuštura se redukuje i povlači kao ostatak u unutrašnjost tela (“sipina kost”)

GLAVENI REGION Izuzetno dobro razvijen Par krupnih očiju (najsloženije kod beskičmenjaka i najsličnije kičmenjacima) Postoji unutrašnji glaveni skelet u vidu hrskavičave čaure koji štiti glaveni region Venac pipaka sa pijavkama oko usta za hvatanje plena ili kretanje (puzanje)

GLAVENI REGION

Izuzetno dobro razvijen

Par krupnih očiju (najsloženije kod beskičmenjaka i najsličnije kičmenjacima)

Postoji unutrašnji glaveni skelet u vidu hrskavičave čaure koji štiti glaveni region

Venac pipaka sa pijavkama oko usta za hvatanje plena ili kretanje (puzanje)

LOKOMOCIJA Kreću se pomoću mlaznog pogona. Karakterističan organ LEVAK ODBRANA MASTILJAVA KESA LUMINISCENCIJA

LOKOMOCIJA

Kreću se pomoću mlaznog pogona. Karakterističan organ LEVAK

ODBRANA

MASTILJAVA KESA

LUMINISCENCIJA

Class is: Cephalopoda - glavonošci Octopus briareus Nautilus sp.

Class is: Cephalopoda - glavonošci Octopus luteus Sepioteuthis sepioidea

Class is: Cephalopoda - glavonošci Sepia latimanus

Class is: Scaphopoda

Literatura Biblioteka Planeta Zemlja i život na njoj, Čovek i životinjski svet,ZUNS i Srpsko biološko društvo, Beograd, 1987. Dogelj, V,A: Zoologija beskičmenjaka, Naučna knjiga, beograd, 1971. Krunić, M: Zoologija invertebrata 1, Naučna knjiga, Beograd, 1977. Krunić, M: Zoologija invertebrata 2, Naučna knjiga, Beograd, 1979. Mariček, Magdalena, Ćurčić, B, Radović, I: Specijalna zoologija, Naučna knjiga, Beograd, 1986. Matoničkin, I, Habdija, I, Primc - Habdija, B: Beskralješnjaci - bilogija nižih avertebrata, Školska knjiga, Zagreb, 1998. Marcon, E, Mongini, M: Sve životinje sveta, IRO Vuk Karadžić, Beograd, 1986. Radović, I, Petrov, Brigita: Raznovrsnost života 1 - struktura i funkcija, Biološki fakultet Beograd i Stylos *Novi Sad, Beograd, 2001. Ratajac, Ružica: Zoologija za studente Poljoprivrednog fakulteta, PMF u Novom Sadu i MP Stylos Novi Sad, 1995. Petrov, Brigita, Radović, I,Miličić, Dragana, Petrov, I: Opšta i sistematska zoologija (praktikum), Biološki fakultet, Beograd, 2000

Biblioteka Planeta Zemlja i život na njoj, Čovek i životinjski svet,ZUNS i Srpsko biološko društvo, Beograd, 1987.

Dogelj, V,A: Zoologija beskičmenjaka, Naučna knjiga, beograd, 1971.

Krunić, M: Zoologija invertebrata 1, Naučna knjiga, Beograd, 1977.

Krunić, M: Zoologija invertebrata 2, Naučna knjiga, Beograd, 1979.

Mariček, Magdalena, Ćurčić, B, Radović, I: Specijalna zoologija, Naučna knjiga, Beograd, 1986.

Matoničkin, I, Habdija, I, Primc - Habdija, B: Beskralješnjaci - bilogija nižih avertebrata, Školska knjiga, Zagreb, 1998.

Marcon, E, Mongini, M: Sve životinje sveta, IRO Vuk Karadžić, Beograd, 1986.

Radović, I, Petrov, Brigita: Raznovrsnost života 1 - struktura i funkcija, Biološki fakultet Beograd i Stylos *Novi Sad, Beograd, 2001.

Ratajac, Ružica: Zoologija za studente Poljoprivrednog fakulteta, PMF u Novom Sadu i MP Stylos Novi Sad, 1995.

Petrov, Brigita, Radović, I,Miličić, Dragana, Petrov, I: Opšta i sistematska zoologija (praktikum), Biološki fakultet, Beograd, 2000

Add a comment

Related presentations

Related pages

Mekušci - Wikipedija

Mekušci (Mollusca) su koljeno životinje s velikim brojem vrsta i oblika iz skupine beskralješnjaka koje se dijeli na devet razreda, od kojih je osam ...
Read more

Мекушци — Википедија, слободна ...

Мекушци су водене, ређе копнене животиње, са меким [лат. mollis = мекан] телом и љуштуром ...
Read more

Mekušci, plodovi mora | METRO.rs

Zahvaljujući modernom sistemu hlađenja i transporta, METRO nudi široki izbor svežih mekušaca, uključujući hobotnice, sipe, lignje i totan.
Read more

Mekušci - Wikipedia, slobodna enciklopedija ...

Mekušci su vodene, ređe kopnene životinje, sa mekim [lat. mollis = mekan] telom i ljušturom koja ga štiti. Svaka klasa mekušaca ima poseban plan ...
Read more

Plodovi mora - školjke, mekušci i ljuskari | METRO.rs

Morski plodovi, bilo da su mekušci, ljuskari ili školjke, nalaze se među najviše cenjenim specijalitetima. METRO nudu široki asortiman ribe i plodova ...
Read more

Kategorija:Mekušci - Wikipedija

Članci u kategoriji "Mekušci" Prikazano je 7 članaka od njih 7 ukupno.
Read more

Mekusci - BioKabinet

Mekušci (Phylum Molluska) su veoma raznovrsna grupa životinja koje su naziv dobile po svom mekanom telu. Kod mekušaca meko telo je prekriveno je ...
Read more

MEKUŠCI – Mollusca - Насловна

MEKUŠCI – Mollusca * Telo diferencirano na: stopalo glavu produkt ljučenja plašta trup – utrobnu kesu * Telo zaštićeno ljušturom
Read more